Healthweb.gr | Σελίδα 599

Άστατος ο καιρός τη Δευτέρα – «Ανοιξιάτικες» συνθήκες για την 28η Οκτωβρίου

Ρεπορτάζ Υγείας

-

27 Οκτωβρίου 2025 - 09:10

Άστατος ο καιρός τη Δευτέρα – «Ανοιξιάτικες» συνθήκες για την 28η Οκτωβρίου

Γενικά άστατος αναμένεται να είναι ο καιρός σήμερα, Δευτέρα 27 Οκτωβρίου, σε μεγάλο μέρος της χώρας, με τοπικές βροχές και σποραδικές καταιγίδες, σύμφωνα με την πρόγνωση της ΕΜΥ. Παρά τα φαινόμενα της Δευτέρας, η 28η Οκτωβρίου θα κυλήσει με βελτιωμένο καιρό, ευνοώντας τις παρελάσεις σε όλη τη χώρα.

Σύμφωνα με την ΕΜΥ, στα δυτικά, κεντρικά και βόρεια θα σημειωθούν νεφώσεις με τοπικές βροχές. Σποραδικές καταιγίδες θα εκδηλωθούν από τις πρώτες πρωινές ώρες στο βόρειο Ιόνιο και την Ήπειρο, ενώ σταδιακά θα επηρεαστούν και η δυτική Στερεά, η Μακεδονία και η Θράκη. Τα φαινόμενα από τις μεσημβρινές ώρες και από τα βορειοδυτικά θα αρχίσουν να εξασθενούν, οδηγώντας σε σταδιακή βελτίωση του καιρού.

Στην υπόλοιπη χώρα, θα επικρατήσουν αραιές νεφώσεις, κατά τόπους πυκνότερες, ενώ τοπικές βροχές και σποραδικές καταιγίδες αναμένονται από το μεσημέρι στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου.

Η ορατότητα τις πρωινές και βραδινές ώρες θα είναι τοπικά περιορισμένη.

Οι άνεμοι θα πνέουν νότιοι-νοτιοδυτικοί με ένταση 4 έως 6 μποφόρ και στο Αιγαίο τοπικά 7 με 8 μποφόρ. Ωστόσο, γρήγορα στα δυτικά και στη συνέχεια στις υπόλοιπες περιοχές, θα στραφούν σε δυτικούς-βορειοδυτικούς και θα εξασθενήσουν.

Η θερμοκρασία θα σημειώσει μικρή περαιτέρω άνοδο στα νότια. Θα φτάσει στους 23 με 25 βαθμούς Κελσίου στις περισσότερες περιοχές, ενώ στα κεντρικά και νότια θα αγγίξει τους 26 με 28 βαθμούς και στην Κρήτη τους 29 με 30 βαθμούς.

Με καλό καιρό οι παρελάσεις

Την Τρίτη 28 Οκτωβρίου, ο καιρός σύμφωνα με τον μετεωρολόγο Θοδωρή Κολυδά θα είναι γενικά βελτιωμένος. Μόνο στο ανατολικό Αιγαίο αναμένονται τοπικές βροχές, οι οποίες θα σταματήσουν γρήγορα. Η θερμοκρασία θα παρουσιάσει μικρή πτώση, ωστόσο οι συνθήκες θα παραμείνουν ήπιες και ευχάριστες για τις παρελάσεις σε όλη τη χώρα.

Αναλυτικά ο καιρός σε όλη την επικράτεια

ΑΤΤΙΚΗ
Καιρός: Αραιές νεφώσεις κατά διαστήματα πιο πυκνές.
Άνεμοι: Νοτιοδυτικοί 3 με 5 και στα νότια 6 και πρόσκαιρα έως 7 μποφόρ. Από το μεσημέρι και από τα δυτικά θα στραφούν σε δυτικούς βορειοδυτικούς έως 5 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 15 έως 27 βαθμούς Κελσίου.

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
Καιρός: Λίγες νεφώσεις που γρήγορα θα αυξηθούν και θα σημειωθούν τοπικές βροχές και σποραδικές καταιγίδες. Βελτίωση αναμένεται από νωρίς το απόγευμα.
Άνεμοι: Από νότιες διευθύνσεις 3 με 4 και από τις μεσημβρινές ώρες βόρειοι βορειοδυτικοί 4 με 5 μποφόρ με βαθμιαία εξασθένηση.
Θερμοκρασία: Από 12 έως 23 βαθμούς Κελσίου.

ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, ΘΡΑΚΗ
Καιρός: Νεφώσεις με τοπικές βροχές και βαθμιαία σποραδικές καταιγίδες. Σταδιακή βελτίωση αναμένεται από τις μεσημβρινές ώρες και από τα δυτικά.
Άνεμοι: Νότιοι νοτιοδυτικοί 3 με 5 και στα ανατολικά θαλάσσια-παραθαλάσσια τμήματα 6 και γρήγορα έως 7 μποφόρ. Από τις προμεσημβρινές ώρες και βαθμιαία από τα δυτικά θα στραφούν σε δυτικούς βορειοδυτικούς και θα εξασθενήσουν.
Θερμοκρασία: Από 11 έως 23 βαθμούς Κελσίου. Στη δυτική Μακεδονία 2 με 3 βαθμούς χαμηλότερη.

ΝΗΣΙΑ ΙΟΝΙΟΥ, ΗΠΕΙΡΟΣ, ΔΥΤΙΚΗ ΣΤΕΡΕΑ, ΔΥΤΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ
Καιρός: Νεφώσεις παροδικά αυξημένες με τοπικές βροχές αρχικά στα βόρεια και βαθμιαία και στις υπόλοιπες περιοχές. Σποραδικές καταιγίδες θα εκδηλωθούν από τις πρώτες πρωινές ώρες στο βόρειο Ιόνιο και την Ήπειρο και βαθμιαία στη δυτική Στερεά. Από τις μεσημβρινές ώρες στα βόρεια και σταδιακά στις υπόλοιπες περιοχές τα φαινόμενα θα σταματήσουν και αργά το απόγευμα ο καιρός θα βελτιωθεί.
Άνεμοι: Από νότιες διευθύνσεις 4 με 6 μποφόρ, γρήγορα θα στραφούν σε δυτικούς βορειοδυτικούς και βαθμιαία θα εξασθενήσουν.
Θερμοκρασία: Από 12 έως 24 και κατά τόπους στα νότια έως 25 με 26 βαθμούς Κελσίου. Στο εσωτερικό της Ηπείρου 3 με 4 βαθμούς χαμηλότερη.

ΘΕΣΣΑΛΙΑ, ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΣΤΕΡΕΑ, ΕΥΒΟΙΑ, ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ
Καιρός: Λίγες νεφώσεις που βαθμιαία θα αυξηθούν και θα σημειωθούν τοπικές βροχές μέχρι τις απογευματινές ώρες.
Άνεμοι: Νοτιοδυτικοί 4 με 5 και στα νότια θαλάσσια – παραθαλάσσια βαθμιαία 6 με 7 μποφόρ. Από τις μεσημβρινές ώρες θα στραφούν σε δυτικούς βορειοδυτικούς έως 5 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 11 έως 26 και τοπικά στα νότια έως 27 με 28 βαθμούς Κελσίου.

ΚΥΚΛΑΔΕΣ, ΚΡΗΤΗ
Καιρός: Σχεδόν αίθριος με λίγες τοπικές νεφώσεις.
Άνεμοι: Νότιοι νοτιοδυτικοί 5 με 7 και από αργά το απόγευμα δυτικοί νοτιοδυτικοί 4 με 6 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 17 έως 28 και τοπικά στην Κρήτη έως 29 με 30 βαθμούς Κελσίου.

ΝΗΣΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ – ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ
Καιρός: Στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου λίγες νεφώσεις παροδικά αυξημένες με τοπικές βροχές και σποραδικές καταιγίδες από το μεσημέρι. Το βράδυ τα φαινόμενα θα σταματήσουν.
Στα Δωδεκάνησα λίγες τοπικές νεφώσεις.
Άνεμοι: Από νότιες διευθύνσεις 4 με 6, στα βόρεια 7 και πρόσκαιρα τοπικά έως 8 μποφόρ, με βαθμιαία εξασθένηση από το απόγευμα.
Θερμοκρασία: Από 16 έως 24 και στα Δωδεκάνησα έως 27 βαθμούς Κελσίου.

ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΑΥΡΙΟ ΤΡΙΤΗ 28-10-2025
Στην ανατολική νησιωτική χώρα αυξημένες νεφώσεις με τοπικές βροχές μέχρι το απόγευμα.
Στην υπόλοιπη χώρα λίγες νεφώσεις κατά τόπους αυξημένες κυρίως στο Ιόνιο και τα δυτικά και βόρεια ηπειρωτικά όπου θα σημειωθούν λίγες τοπικές βροχές μέχρι το απόγευμα.
Η ορατότητα θα είναι τοπικά περιορισμένη στα δυτικά ηπειρωτικά τις βραδινές ώρες.
Οι άνεμοι θα πνέουν από δυτικές διευθύνσεις 3 με 5 και στα νότια πελάγη τοπικά 6 μποφόρ. Από το απόγευμα θα στραφούν σε βόρειους βορειοδυτικούς.
Η θερμοκρασία θα σημειώσει πτώση και θα φτάσει στα δυτικά και τα βόρεια τους 21 με 22 βαθμούς, στα νησιά του Αιγαίου τους 24 με 26 και στην υπόλοιπη χώρα τους 23 με 24 βαθμούς Κελσίου.

ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΤΑΡΤΗ 29-10-2025
Γενικά αίθριος καιρός στο μεγαλύτερο μέρος της χώρας. Λίγες νεφώσεις στην Πελοπόννησο και πρόσκαιρα μέχρι το μεσημέρι κατά τόπους στα ανατολικά ηπειρωτικά.
Η ορατότητα θα είναι τοπικά περιορισμένη στα δυτικά τις πρωινές και βραδινές ώρες.
Οι άνεμοι στα δυτικά θα είναι μεταβλητοί ασθενείς, στα ανατολικά θα πνέουν από βόρειες διευθύνσεις 3 με 4 και στο Αιγαίο τοπικά έως 5 μποφόρ.
Η θερμοκρασία δεν θα σημειώσει αξιόλογη μεταβολή.

ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΜΠΤΗ 30-10-2025
Γενικά αίθριος καιρός. Από το μεσημέρι και από τα δυτικά αραιές νεφώσεις που βαθμιαία θα πυκνώσουν.
Οι άνεμοι θα πνέουν στα δυτικά από νότιες και στα ανατολικά από βόρειες διευθύνσεις 3 με 4 μποφόρ.
Η θερμοκρασία θα σημειώσει άνοδο.

ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 31-10-2025
Στο Ιόνιο, τα δυτικά και βόρεια ηπειρωτικά νεφώσεις που βαθμιαία θα αυξηθούν και θα σημειωθούν τοπικές βροχές.
Στην υπόλοιπη χώρα αραιές νεφώσεις κατά τόπους πιο πυκνές.
Οι άνεμοι θα πνέουν από νότιες διευθύνσεις στα δυτικά 4 με 6 και στα ανατολικά 3 με 4 μποφόρ.
Η θερμοκρασία θα σημειώσει μικρή περαιτέρω άνοδο στα ανατολικά και νότια.

Μυελός των οστών: Ένας πολύτιμος σύμμαχος για το αίμα μας

Διατροφή

Αρετή Διαμάντη

-

27 Οκτωβρίου 2025 - 09:00

0

Μυελός των οστών: Ένας πολύτιμος σύμμαχος για το αίμα μας

Ο μυελός των οστών, μια τροφή που έχει τις ρίζες της σε παραδοσιακές κουζίνες πολλών λαών, θεωρείται σήμερα υπερτροφή χάρη στη μοναδική του σύνθεση. Πρόκειται για μαλακό ιστό στο εσωτερικό των μεγάλων οστών, ο οποίος είναι γεμάτος με καλά λιπαρά, πρωτεΐνες, κολλαγόνο, βιταμίνες του συμπλέγματος Β, καθώς και σίδηρο και ψευδάργυρο. Όλα αυτά τα συστατικά συνεργούν για να προσφέρουν στον οργανισμό την απαραίτητη ενέργεια και στήριξη σε κυτταρικό επίπεδο. Ο σίδηρος, ειδικά, είναι άμεσα συνδεδεμένος με την παραγωγή αιμοσφαιρίνης, γεγονός που καθιστά τον μυελό πολύτιμο για όσους χρειάζονται ενίσχυση του αίματος.

Στήριξη στην Αιμοποιητική Υγεία

Η κατανάλωση μυελού μπορεί να συμβάλει θετικά στην αιμοποιητική διαδικασία, δηλαδή στη φυσιολογική παραγωγή νέων κυττάρων του αίματος. Οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β, όπως το φυλλικό οξύ και η Β12, είναι ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη και ωρίμανση των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Ταυτόχρονα, τα καλά λιπαρά του μυελού βοηθούν στην απορρόφηση των λιποδιαλυτών βιταμινών (A, D, E, K), οι οποίες παίζουν επίσης ρόλο στη γενικότερη υγεία του αίματος και της κυκλοφορίας. Η συστηματική, αλλά ισορροπημένη, κατανάλωση μυελού μπορεί να λειτουργήσει υποστηρικτικά για ανθρώπους που υποφέρουν από αναιμία ή χαμηλά επίπεδα ενέργειας.

Παραδοσιακή Τροφή με Σύγχρονη Επιστημονική Βάση

Σε πολλές χώρες, από την Ελλάδα έως την Ασία, ο μυελός των οστών χρησιμοποιείται εδώ και αιώνες ως θρεπτική τροφή που «δυναμώνει το αίμα». Σούπες με κόκαλα, παστές παρασκευές και σάλτσες ήταν παλαιότερα βασικά πιάτα σε περιόδους ασθένειας ή ανάρρωσης. Σήμερα, η επιστήμη επιβεβαιώνει αυτήν την παραδοσιακή σοφία: οι βιοδραστικές ουσίες που περιέχει ο μυελός έχουν αντιφλεγμονώδη δράση, στηρίζουν την παραγωγή κολλαγόνου και ενισχύουν τη γενική αιματική υγεία. Έτσι, μια τροφή που ίσως πολλοί θεωρούσαν «παλιά» αναδεικνύεται σε ένα σύγχρονο εργαλείο ευεξίας.

Ο μυελός των οστών δεν είναι απλώς μια γευστική λιχουδιά, αλλά μια τροφή γεμάτη οφέλη, ειδικά για το αίμα μας. Με τον πλούτο σε σίδηρο, βιταμίνες Β και καλά λιπαρά, μπορεί να ενισχύσει την αιμοποιητική λειτουργία, να συμβάλει στην καταπολέμηση της αναιμίας και να προάγει τη γενική υγεία. Εντάσσοντας τον μυελό με μέτρο σε μια ισορροπημένη διατροφή, αξιοποιούμε μια πανάρχαια αλλά πάντα επίκαιρη πηγή δύναμης για τον οργανισμό μας.

Εορτολόγιο 25/10: Ποιοι γιορτάζουν σήμερα

Γενικές Ειδήσεις

Healthweb Team

-

27 Οκτωβρίου 2025 - 09:00

0

Εορτολόγιο 25/10: Ποιοι γιορτάζουν σήμερα

Σήμερα, σύμφωνα με το εορτολόγιο, γιορτάζουν τα εξής ονόματα:

Νέστορας, Νέστωρ, Νεστορία
Άγιος Νέστωρ
Σύμφωνα με τον συναξαριστή, ο Νέστορας ήταν πολύ νέος στην ηλικία, ωραίος στην όψη και γνώριμος του Αγίου και ενδόξου Δημητρίου.

Ο Νέστορας, λοιπόν, βλέποντας ότι ο αυτοκράτωρ Διοκλητιανός χαιρόταν για τις νίκες κάποιου σωματώδους βαρβάρου, ονομαζόμενου Λυαίου, μίσησε την υπερηφάνεια του. Βλέποντας όμως και τα θαύματα του Αγίου Δημητρίου, πήρε θάρρος.

Πήγε λοιπόν στη φυλακή, όπου ήταν κλεισμένος ο Μεγαλομάρτυρας, και έπεσε στα πόδια του.

Δούλε του Θεού Δημήτριε, είπε, εγώ είμαι πρόθυμος να μονομαχήσω με το Λυαίο, γι’ αυτό προσευχήσου για μένα στο όνομα του Χριστού. Ο Άγιος, αφού τον σφράγισε με το σημείο του τιμίου Σταυρού, του είπε ότι και τον Λυαίο θα νικήσει και για το Χριστό θα μαρτυρήσει. Τότε, λοιπόν, ο Νέστορας μπήκε στο στάδιο χωρίς φόβο και ανεφώνησε: «Θεὲ τοῦ Δημητρίου, βοήθει μοί». Και αφού πολέμησε με τον Λυαίο, του κατάφερε δυνατό χτύπημα με το μαχαίρι του στην καρδιά και τον θανάτωσε.

Εξοργισμένος τότε ο Διοκλητιανός, διέταξε και σκότωσαν με λόγχη το Νέστορα, αλλά και το Δημήτριο. Έτσι, μ’ αυτή του την ενέργεια ο Νέστορας δίδαξε ότι σε κάθε ανθρώπινη πρόκληση πρέπει να αναφωνούμε: «Κύριος ἐμοὶ βοηθός, καὶ οὐ φοβηθήσομαι τί ποιήσει μοι ἄνθρωπος;» (Ψαλμός νε’ 5). Ο Κύριος είναι βοηθός μου και δε θα φοβηθώ. Τι θα μου κάνει οποιοσδήποτε άνθρωπος;

Απολυτίκιον

Ἦχος πλ. α’. Τὸν συνάναρχον Λόγον

Ἀθλητὴς εὐσεβείας ἀκαταγώνιστος, ὡς κοινωνὸς καὶ συνήθης τοῦ Δημητρίου ὀφθεῖς, ἠγωνίσω ἀνδρικῶς Νέστωρ μακάριε, τὴ θεϊκὴ γὰρ ἀρωγή, τὸν Λυαῖον καθελῶν, ὡς ἄμωμον ἱερεῖον, σφαγιασθεὶς προσηνέχθης, τῷ Ἀθλοθέτῃ καὶ Θεῶ ἠμῶν.

Αθήνα: Τρίτη πιο ακριβή πρωτεύουσα στην Ευρώπη παρά τη μείωση του πληθωρισμού

Ασφάλιση Υγείας

Στέλλα Στρούβαλη

-

27 Οκτωβρίου 2025 - 08:30

0

Αθήνα: Τρίτη πιο ακριβή πρωτεύουσα στην Ευρώπη παρά τη μείωση του πληθωρισμού

Παρά την υποχώρηση του πληθωρισμού στην Ελλάδα, η Αθήνα συνεχίζει να αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ακρίβειας — και όχι μόνο σε σχέση με το παρελθόν, αλλά και σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Η Αθήνα κατατάσσεται ως η τρίτη πιο ακριβή πρωτεύουσα στην Ευρώπη.

Η παγίδα του κόστους ζωής

Ο πληθωρισμός στην Ελλάδα υποχώρησε στο 3,1% τον Αύγουστο, από 3,7% τον Ιούλιο. Παρά αυτή τη μείωση, όμως, το κόστος ζωής στην πρωτεύουσα παραμένει πολύ υψηλό — ειδικά όταν το κόστος συγκρίνεται με τον διαθέσιμο εισόδημα των κατοίκων. Σύμφωνα με ανάλυση της Tradingpedia, τα βασικά μηνιαία έξοδα (στέγαση, τρόφιμα, μεταφορές, διασκέδαση) στην Αθήνα απαιτούν 1.149 €, ενώ ο μέσος καθαρός μισθός είναι μόλις 1.017 €, κάτι που σημαίνει ότι οι δαπάνες αυτές ξεπερνούν το 113 % του μισθού. Η μόνη χειρότερη θέση από την Αθήνα ανάμεσα στις πρωτεύουσες είναι η Βαρσοβία (127,4 %) και τα Τίρανα (121,6 %), σύμφωνα με την ίδια έρευνα.

Τι σημαίνει αυτό για τους Αθηναίους

Η καθημερινότητα είναι επώδυνη: ακόμα κι αν οι πληθωριστικοί ρυθμοί πέφτουν, οι τιμές για βασικά αγαθά και υπηρεσίες παραμένουν ψηλά — ειδικά σε τομείς όπως η στέγαση και η ενέργεια.
Η διαφορά μισθού-δαπανών δημιουργεί πίεση: πολλοί Αθηναίοι αντιμετωπίζουν οικονομικό στρες, καθώς μεγάλο μέρος του εισοδήματός τους πηγαίνει σε βασικά κόστη διαβίωσης.
Η μείωση του πληθωρισμού δεν αρκεί από μόνη της για να “χαλαρώσει” το κόστος ζωής με τον τρόπο που πολλοί ελπίζουν — απαιτούνται πιο στοχευμένα μέτρα.

Η αποκλιμάκωση του πληθωρισμού είναι θετική είδηση, όμως η οικονομική πραγματικότητα της Αθήνας δείχνει ότι η ακρίβεια παραμένει ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα για τους κατοίκους. Η πρωτεύουσα δεν είναι πλέον απλώς “ακριβή σε σχέση με το παρελθόν” — είναι μία από τις πιο δύσκολες πόλεις για να ζει κανείς στην Ευρώπη, όταν μετράς το κόστος ζωής σε σχέση με τον μισθό. Αυτή η τάση δείχνει ότι η αντιμετώπιση της ακρίβειας δεν μπορεί να περιοριστεί σε στατιστικά μεγέθη — χρειάζονται πολιτικές που να ανακουφίζουν πραγματικά τα νοικοκυριά.

Ο πιο πρόσφατος “ιατρικός” σας οδηγός: Βγείτε έξω στη φύση

Αυτοφροντίδα

Στέλλα Στρούβαλη

-

27 Οκτωβρίου 2025 - 08:00

0

Ο πιο πρόσφατος “ιατρικός” σας οδηγός: Βγείτε έξω στη φύση

Βρείτε μια σκιερή θέση κάτω από ένα δέντρο, πάρτε μια βαθιά ανάσα καθαρού αέρα — και νιώστε καλύτερα το πρωί. Αυτή δεν είναι μια απλή ποιητική προτροπή, αλλά η νέα μορφή «συνταγής» που όλο και περισσότεροι γιατροί στις Ηνωμένες Πολιτείες προτείνουν στους ασθενείς τους: να περνούν περισσότερο χρόνο στη φύση.

Γιατροί, ψυχολόγοι και ειδικοί υγείας παρατηρούν ότι η συνεχής έκθεση σε κοινωνικά δίκτυα, πολιτικές εντάσεις και παγκόσμιες συγκρούσεις επιβαρύνει την ψυχική υγεία. Ως απάντηση, εκατοντάδες επαγγελματίες υγείας εκδίδουν πλέον επίσημες συνταγές που προτρέπουν τους ασθενείς να περάσουν χρόνο σε πάρκα, βουνά ή κοντινούς φυσικούς χώρους.

Όταν η φύση γίνεται θεραπεία

Η ιδέα δεν είναι καινούρια. Εδώ και δεκαετίες, οι γιατροί συνιστούν σε αγχωμένους ασθενείς να βγαίνουν έξω, να περπατούν ή απλώς να απολαμβάνουν το φυσικό περιβάλλον. Το καινούργιο είναι η επίσημη μορφή αυτής της σύστασης — μια “συνταγή φύσης” με συχνότητα, διάρκεια και τόπο εφαρμογής.

Η Δρ. Σουζάν Χάκενμιλερ, γυναικολόγος από την Αϊόβα, άρχισε να εκδίδει τέτοιες συνταγές αφού ανακάλυψε ότι ο χρόνος στη φύση τη βοήθησε να ξεπεράσει το πένθος για τον θάνατο του συζύγου της. «Όταν το προτείνω στους ασθενείς, είναι σαν να τους δίνω άδεια να κάνουν κάτι που ίσως θεωρούν πολυτέλεια», εξηγεί. «Σε περιόδους έντασης και θλίψης, η φύση λειτουργεί σαν ένα ήρεμο καταφύγιο».

Τα αποδεδειγμένα οφέλη της φύσης

Πλήθος επιστημονικών ερευνών επιβεβαιώνουν ότι ο χρόνος σε φυσικό περιβάλλον μειώνει την αρτηριακή πίεση, περιορίζει τις ορμόνες του στρες και ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα. «Είμαστε γενετικά προγραμματισμένοι να συνδεόμαστε με τη φύση», σημειώνει ο Δρ. Μπρεντ Μπάουερ, διευθυντής του προγράμματος Ολοκληρωμένης Ιατρικής στην Κλινική Mayo. «Δεν είναι κάτι αφηρημένο ή “ρομαντικό”. Η επιστήμη δείχνει καθαρά ότι η επαφή με το φυσικό περιβάλλον βελτιώνει τη σωματική και ψυχική μας ισορροπία». Η πρόκληση, όμως, δεν είναι να το πει ένας γιατρός, αλλά να το εφαρμόσει ο ασθενής.

Από τη θεωρία στη δράση

Περίπου πριν από μια δεκαετία, ο παιδίατρος Ρόμπερτ Ζαρ δημιούργησε την οργάνωση Park Rx America, η οποία βοηθά επαγγελματίες υγείας να εκδίδουν συγκεκριμένες συνταγές φύσης. Οι οδηγίες περιλαμβάνουν συζήτηση με τον ασθενή για τις προτιμήσεις του — αν προτιμά να περπατά, να κάθεται κάτω από ένα δέντρο ή απλώς να παρατηρεί τη φύση — και επιλογή τόπων κοντά στο σπίτι του. Στη συνέχεια, το πρόγραμμα στέλνει υπενθυμίσεις για να ενθαρρύνει τη συνέπεια.

Μέχρι σήμερα, σχεδόν 2.000 γιατροί από τις ΗΠΑ και άλλες χώρες — όπως η Αυστραλία, η Βραζιλία και η Ισπανία — έχουν εγγραφεί στο δίκτυο, εκδίδοντας πάνω από 7.000 συνταγές από το 2019.

Μια “συνταγή” που κινητοποιεί

Ο Δρ. Μπάουερ, που ειδικεύεται στη θεραπεία υψηλόβαθμων στελεχών και διευθυντών επιχειρήσεων, δηλώνει ότι εκδίδει περίπου 30 τέτοιες συνταγές ετησίως. «Όταν λαμβάνεις μια συνταγή, έχεις την αίσθηση υποχρέωσης να την τηρήσεις — όπως ένα φάρμακο», λέει. «Αυτό το μικρό χαρτί κάνει τη διαφορά μεταξύ πρόθεσης και δράσης».

Η Δρ. Χάκενμιλερ παρατηρεί ότι οι ασθενείς της δείχνουν αυξημένο ενδιαφέρον για τη φύση ως τρόπο “απόδρασης” από έναν κόσμο γεμάτο συγκρούσεις και δυσάρεστα νέα.
«Όταν δεν μπορούμε να ελέγξουμε τα γεγονότα γύρω μας, μπορούμε τουλάχιστον να ελέγξουμε την αναπνοή μας και να βρούμε ηρεμία στη φύση», λέει.

Η εμπειρία των φοιτητών

Ακόμη και στα πανεπιστήμια, η “συνταγή φύσης” κερδίζει έδαφος. Στο Κολέγιο William & Mary στη Βιρτζίνια, φοιτητές εκδίδουν τέτοιες “συνταγές” στους συμφοιτητές τους μέσω διαδικτυακής πλατφόρμας. Οι συμμετέχοντες δηλώνουν τις προτιμήσεις τους — πόση ώρα διαθέτουν, αν χρειάζονται μετακίνηση, τι τους αρέσει να κάνουν έξω — και λαμβάνουν προσωποποιημένες οδηγίες.

Το 2025, οι φοιτητές εξέδιδαν κατά μέσο όρο 22 συνταγές το μήνα, σχεδόν διπλάσιες από το 2020. Η Κέλσι Ουακιγιάμα, φοιτήτρια από την Πενσιλβάνια, λέει ότι η “συνταγή φύσης” την βοήθησε να γνωρίσει τα μονοπάτια γύρω από την πανεπιστημιούπολη. «Λατρεύω το πράσινο. Όταν είμαι για ώρες μέσα στη βιβλιοθήκη, ο καθαρός αέρας έξω με αναζωογονεί. Νιώθω το νευρικό μου σύστημα να ηρεμεί», αναφέρει.

Μια απλή, αλλά ουσιαστική θεραπεία

Αν και οι επιστήμονες συνεχίζουν να μελετούν πόσο μακροπρόθεσμα ωφελούν αυτές οι “συνταγές φύσης”, τα πρώτα αποτελέσματα δείχνουν θετικά. Η επαφή με τη γη, τα δέντρα, το φως και τον καθαρό αέρα φαίνεται να ενισχύει τη συγκέντρωση, να μειώνει το άγχος και να προσφέρει ψυχική ανάταση.

Όπως λένε οι ειδικοί, δεν χρειάζεται να φτάσει κανείς σε απομονωμένα βουνά ή να κάνει πεζοπορίες ωρών. Αρκεί μια βόλτα στη γειτονιά, λίγα λεπτά σε ένα πάρκο, ή απλώς να σταθεί κάτω από τον ήλιο. Ίσως λοιπόν η πιο πολύτιμη “συνταγή” της εποχής μας να είναι και η πιο απλή: Αποσυνδεθείτε, βγείτε έξω και αφήστε τη φύση να σας θεραπεύσει.

NHS: Δεν θα «κρατηθούμε όμηροι» από τους απεργούς γιατρούς, δηλώνει ο υπουργός Υγείας της Βρετανίας

Πολιτική Υγείας

Στέλλα Στρούβαλη

-

27 Οκτωβρίου 2025 - 07:00

0

NHS: Δεν θα «κρατηθούμε όμηροι» από τους απεργούς γιατρούς, δηλώνει ο υπουργός Υγείας της Βρετανίας

Ο υπουργός Υγείας του Ηνωμένου Βασιλείου, Γουές Στρίτινγκ (Wes Streeting), δήλωσε ότι η κυβέρνηση «δεν θα κρατηθεί όμηρος» από τις συνεχιζόμενες απεργίες των γιατρών, καθώς ετοιμάζεται νέα πενθήμερη απεργία των ειδικευόμενων από τις 14 έως τις 19 Νοεμβρίου. Η απεργία εντάσσεται στη μακροχρόνια διαμάχη μεταξύ της κυβέρνησης και της Βρετανικής Ιατρικής Ένωσης (BMA) για τους μισθούς και τις συνθήκες εργασίας στο Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS).

nhs b

«Δεν μπορώ να επενδύσω αν ξοδεύω εκατοντάδες εκατομμύρια για απεργίες»

Μιλώντας στο BBC, ο Στρίτινγκ εξήγησε ότι η κυβέρνηση έχει ήδη προτείνει ένα σχέδιο που περιλαμβάνει αύξηση των θέσεων ειδικότητας και οικονομική στήριξη για τα εξέταστρα και άλλες επαγγελματικές δαπάνες. Ωστόσο, όπως είπε χαρακτηριστικά, «δεν μπορώ να το κάνω αυτό, αν πρέπει να δαπανώ 250 εκατομμύρια λίρες για να καλύψω το κόστος των απεργιών».

Ο υπουργός τόνισε πως η πρόταση παραμένει στο τραπέζι, αλλά δεν περιλαμβάνει νέες διαπραγματεύσεις για μισθολογικές αυξήσεις, επισημαίνοντας ότι οι ειδικευόμενοι γιατροί έχουν λάβει συνολικές αυξήσεις σχεδόν 30% τα τελευταία τρία χρόνια.

Οι γιατροί επιμένουν: «Οι μισθοί μας είναι 20% χαμηλότεροι από το 2008»

Η BMA, από την πλευρά της, απάντησε ότι η κυβέρνηση «θα μπορούσε να αποτρέψει τις απεργίες αν παρουσίαζε ρεαλιστικές προτάσεις και σταματούσε να παίζει πολιτικά παιχνίδια εις βάρος των γιατρών που αφιερώνουν τη ζωή τους στην υγεία του έθνους».

Σύμφωνα με το συνδικάτο, οι αποδοχές των ειδικευόμενων γιατρών είναι σήμερα περίπου 20% χαμηλότερες από ό,τι το 2008, εάν υπολογιστεί ο πληθωρισμός. Οι γιατροί ζητούν αύξηση της τάξης του 1£ ανά ώρα τα επόμενα χρόνια, θεωρώντας ότι πρόκειται για «δίκαιο και ρεαλιστικό αίτημα».

Η BMA κατηγορεί επίσης την κυβέρνηση ότι δεν αντιμετωπίζει το πρόβλημα της έλλειψης θέσεων εργασίας μετά τη δεύτερη χρονιά ειδίκευσης, όταν οι γιατροί επιδιώκουν να ενταχθούν σε πιο προχωρημένα προγράμματα εκπαίδευσης. Φέτος, περισσότεροι από 30.000 υποψήφιοι διεκδίκησαν μόλις 10.000 θέσεις, αριθμός που περιλαμβάνει και γιατρούς από το εξωτερικό.

«Δεν θα επιτρέψω το κόστος των απεργιών να το πληρώσουν οι ασθενείς»

Ο Στρίτινγκ, μιλώντας στην εκπομπή της Λόρα Κούνσμπεργκ του BBC, υποστήριξε ότι οι απεργίες «έχουν ελάχιστη έως καθόλου στήριξη από το κοινό» και προκαλούν «περισσότερη ζημιά και καθυστερήσεις στους ασθενείς». «Δεν θα επιτρέψω οι συνέπειες των απεργιών να μεταφερθούν στους άλλους εργαζόμενους του NHS, που συνεργάζονται εποικοδομητικά μαζί μας, ούτε στους ασθενείς που εξαρτώνται από τις υπηρεσίες του συστήματος υγείας», δήλωσε με έντονο ύφος. Η επερχόμενη απεργία θα είναι η δέκατη τρίτη από τον Μάρτιο του 2023 και αναμένεται να προκαλέσει σοβαρές διακοπές λειτουργίας σε νοσοκομεία και ιατρικές υπηρεσίες.

Διαπραγματεύσεις που κατέρρευσαν

Η κυβέρνηση και η BMA είχαν συνεχίσει τον διάλογο κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού και των αρχών του φθινοπώρου, μετά την τελευταία απεργία στα τέλη Ιουλίου. Ωστόσο, οι συνομιλίες κατέρρευσαν στις αρχές Οκτωβρίου, χωρίς συμφωνία. Παρά το αδιέξοδο, ο Στρίτινγκ επανέλαβε ότι η κυβέρνηση παραμένει πρόθυμη να βελτιώσει τις συνθήκες εργασίας των γιατρών, αλλά όχι να προχωρήσει σε νέα αύξηση μισθών.

«Η πρότασή μας θα μπορούσε να αποτελέσει ένα σενάριο win-win, με περισσότερες θέσεις εκπαίδευσης και καλύτερη υποστήριξη για όσους θέλουν να προοδεύσουν στην ιατρική τους καριέρα», είπε. Η BMA, ωστόσο, απάντησε ότι «η κυβέρνηση δεν έχει παρουσιάσει καμία πρόταση που να επιφέρει την πραγματική αλλαγή που απαιτείται για να διορθωθεί η κρίση θέσεων εργασίας».

Οι επιπτώσεις στο NHS και οι λίστες αναμονής

Ο υπουργός απέδωσε μέρος της αύξησης των λιστών αναμονής του NHS στις συνεχόμενες κινητοποιήσεις. Τα τελευταία στοιχεία δείχνουν ότι περίπου 6,26 εκατομμύρια ασθενείς περίμεναν για θεραπείες στο τέλος Αυγούστου, έναντι 6,25 εκατομμυρίων στο τέλος Ιουλίου. «Οι απεργίες των ειδικευόμενων γιατρών είχαν σαφή επίδραση και μας πήγαν πίσω, όπως είχα φοβηθεί και προειδοποιήσει», ανέφερε ο Στρίτινγκ. Παρόλα αυτά, δήλωσε αισιόδοξος ότι «τους επόμενους μήνες το NHS θα αρχίσει να βλέπει βελτίωση στις λίστες αναμονής».

nhs c

Ένα αδιέξοδο χωρίς ορατή λύση

Η διαμάχη ανάμεσα στην κυβέρνηση και τους ειδικευόμενους γιατρούς φαίνεται να παραμένει σε αδιέξοδο. Από τη μία, η κυβέρνηση επιμένει ότι έχει ήδη κάνει «γενναίες» αυξήσεις, ενώ από την άλλη, οι γιατροί τονίζουν πως η αξία του μισθού τους έχει διαβρωθεί από τον πληθωρισμό και τις αυξημένες πιέσεις του επαγγέλματος.

Με την επόμενη απεργία να πλησιάζει, ο φόβος για περαιτέρω αναβολές χειρουργείων και καθυστερήσεις στις θεραπείες αυξάνεται. Και καθώς ο δημόσιος διάλογος συνεχίζεται, ένα είναι βέβαιο: το NHS βρίσκεται στο επίκεντρο μιας κρίσης που δοκιμάζει την αντοχή όχι μόνο των γιατρών, αλλά και ολόκληρου του συστήματος υγείας της Βρετανίας.

Βάδιση: Νέα τεχνολογία ανάλυσης φέρνει επανάσταση στην ιατρική διάγνωση

Τεχνολογία

Στέλλα Στρούβαλη

-

27 Οκτωβρίου 2025 - 06:30

0

Βάδιση: Νέα τεχνολογία ανάλυσης φέρνει επανάσταση στην ιατρική διάγνωση

Μια πρωτοποριακή μελέτη από το Κολέγιο Μηχανικών και Πληροφορικής και το Ινστιτούτο Sensing (I-SENSE) του Πανεπιστημίου Florida Atlantic (FAU) αποκαλύπτει ότι αισθητήρες φορετοί στα πόδια και μια τρισδιάστατη κάμερα βάθους μπορούν να μετρήσουν με εξαιρετική ακρίβεια τη βάδιση – τον τρόπο που περπατά ένας άνθρωπος – ακόμη και σε πολυσύχναστα κλινικά περιβάλλοντα. Η τεχνολογία αυτή προσφέρει μια πιο προσιτή, φορητή και οικονομική εναλλακτική λύση έναντι των παραδοσιακών εργαλείων ανάλυσης βάδισης.

Η σημασία της ανάλυσης βάδισης

Η βάδιση –δηλαδή ο τρόπος με τον οποίο κινείται ένας άνθρωπος– αποτελεί έναν αυξανόμενα σημαντικό δείκτη γενικής υγείας. Οι αλλαγές στο μοτίβο βάδισης μπορούν να αποκαλύψουν κίνδυνο πτώσεων, να βοηθήσουν στην παρακολούθηση αποκατάστασης και να επιτρέψουν την έγκαιρη διάγνωση νευροεκφυλιστικών νοσημάτων, όπως η νόσος του Πάρκινσον και το Αλτσχάιμερ.

Μέχρι σήμερα, τα πιο ακριβή εργαλεία για την καταγραφή της βάδισης, όπως το Zeno Walkway, προσέφεραν λεπτομερή δεδομένα, αλλά είχαν υψηλό κόστος, μεγάλο μέγεθος και περιορισμένη φορητότητα, καθιστώντας δύσκολη τη χρήση τους εκτός εργαστηρίου.

Η καινοτομία των ερευνητών του FAU

Για να ξεπεράσουν αυτούς τους περιορισμούς, οι ερευνητές του FAU πραγματοποίησαν την πρώτη μελέτη που συνέκρινε τρεις διαφορετικές τεχνολογίες υπό τις ίδιες κλινικές συνθήκες:

Αισθητήρες αδρανειακής μέτρησης (IMUs) τοποθετημένους στα πόδια,
Την τρισδιάστατη κάμερα βάθους Microsoft Azure Kinect,
Και το Zeno Walkway, που χρησιμοποιήθηκε ως “χρυσό πρότυπο” σύγκρισης.

Η κάμερα Azure Kinect συλλέγει 3D δεδομένα, χρωματικές εικόνες και κινήσεις του σώματος, αξιοποιώντας τεχνολογίες που χρησιμοποιούνται στην τεχνητή νοημοσύνη, τη ρομποτική και την ανίχνευση κίνησης.

Τα αποτελέσματα, που δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Sensors, έδειξαν ότι οι αισθητήρες στα πόδια και η κάμερα Azure Kinect προσφέρουν ακρίβεια συγκρίσιμη με τα παραδοσιακά εργαλεία, ενώ παράλληλα επιτρέπουν μαζική, απομακρυσμένη και χαμηλού κόστους ανάλυση βάδισης.

Η μεθοδολογία της μελέτης

Η ερευνητική ομάδα, υπό την καθοδήγηση της καθηγήτριας Behnaz Ghoraani, Ph.D., στρατολόγησε 20 ενήλικες ηλικίας 52 έως 82 ετών, οι οποίοι συμμετείχαν σε δοκιμές βάδισης υπό διαφορετικές συνθήκες – τόσο με μία όσο και με δύο ταυτόχρονες δραστηριότητες, προσομοιώνοντας τις προκλήσεις της καθημερινής ζωής.

Κάθε βήμα των συμμετεχόντων καταγράφηκε ταυτόχρονα από τις τρεις τεχνολογίες, χάρη σε μια προσαρμοσμένη πλατφόρμα που ανέπτυξαν οι μηχανικοί του FAU, η οποία συγχρόνιζε τα δεδομένα με ακρίβεια χιλιοστού του δευτερολέπτου.

Οι ερευνητές αξιολόγησαν 11 δείκτες βάδισης, όπως:

ταχύτητα περπατήματος,
συχνότητα βημάτων,
διάρκεια βήματος,
φάσεις στήριξης και αιώρησης.

Στη συνέχεια, σύγκριναν τα αποτελέσματα κάθε συσκευής με εκείνα του Zeno Walkway, χρησιμοποιώντας στατιστικές μεθόδους υψηλής ακρίβειας.

Εντυπωσιακά αποτελέσματα

Τα αισθητήρια στα πόδια παρουσίασαν σχεδόν απόλυτη συμφωνία με το Zeno Walkway σε σχεδόν όλους τους δείκτες βάδισης. Η κάμερα Azure Kinect επέδειξε επίσης υψηλή ακρίβεια, ακόμη και σε περιβάλλοντα με αυξημένη κινητικότητα – όπως μια κλινική με ασθενείς, φροντιστές και προσωπικό.

Αντίθετα, οι αισθητήρες που τοποθετούνται στη μέση, οι οποίοι χρησιμοποιούνται ευρέως λόγω ευκολίας, παρουσίασαν χαμηλότερη αξιοπιστία, ειδικά για λεπτομερή χρονικά δεδομένα που είναι κρίσιμα για τη διάγνωση νευρολογικών παθήσεων.

«Με τη δοκιμή αυτών των εργαλείων σε πραγματικές συνθήκες, κάναμε πραγματικά μεγάλα βήματα προς την επιβεβαίωση της αξιοπιστίας τους για καθημερινή χρήση», δήλωσε η δρ. Ghoraani. «Αυτή η τεχνολογία είναι πλέον έτοιμη να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του πραγματικού κόσμου.»

Εφαρμογές και προοπτικές

Η μελέτη είναι η πρώτη που συγκρίνει άμεσα την κάμερα Azure Kinect με ένα ηλεκτρονικό διάδρομο για μικροχρονικούς δείκτες βάδισης, καλύπτοντας ένα σημαντικό κενό στη βιβλιογραφία και αποδεικνύοντας τη δυναμική κλινική αξία της συσκευής.

Η κοσμήτορας του Κολεγίου Μηχανικών του FAU, Stella Batalama, Ph.D., τόνισε:
«Καθώς τα συστήματα υγείας προσανατολίζονται όλο και περισσότερο προς την τηλεϊατρική και την απομακρυσμένη παρακολούθηση, τεχνολογίες όπως οι φορετοί αισθητήρες και οι κάμερες βάθους μπορούν να μεταμορφώσουν τον τρόπο με τον οποίο οι γιατροί ανιχνεύουν την έκπτωση κινητικότητας και προσαρμόζουν θεραπείες, χωρίς την ανάγκη δαπανηρού εξοπλισμού.»

Ένα βήμα πιο κοντά στην “έξυπνη” ιατρική

Η συγκεκριμένη έρευνα ανοίγει τον δρόμο για έξυπνες, προσβάσιμες λύσεις στην ανάλυση κίνησης και τη νευρολογική διάγνωση, επιτρέποντας στους κλινικούς να παρακολουθούν ασθενείς στο σπίτι ή σε κέντρα αποκατάστασης με ακρίβεια συγκρίσιμη με αυτή των εργαστηρίων.

Οι φορητοί αισθητήρες και οι κάμερες βάθους αναμένεται να αποτελέσουν θεμέλιο λίθο της εξατομικευμένης ιατρικής, προσφέροντας ένα μέλλον όπου η παρακολούθηση της υγείας θα είναι συνεχής, προσιτή και ακριβής — ένα πραγματικό άλμα προς τα εμπρός στην επιστήμη της μηχανικής και της υγείας.

Εγκεφαλική ελονοσία: Ο κρυφός ρόλος των περικυττάρων

Νέα Υγείας

Στέλλα Στρούβαλη

-

27 Οκτωβρίου 2025 - 06:00

0

Εγκεφαλική ελονοσία: Ο κρυφός ρόλος των περικυττάρων

Η εγκεφαλική ελονοσία παραμένει μία από τις πιο θανατηφόρες επιπλοκές της λοίμωξης από Plasmodium falciparum, παρά την πρόοδο στη φαρμακευτική αγωγή και τις προσπάθειες ανάπτυξης εμβολίου. Κάθε χρόνο, περισσότεροι από μισό εκατομμύριο άνθρωποι –κυρίως παιδιά στην υποσαχάρια Αφρική– χάνουν τη ζωή τους εξαιτίας αυτής της ασθένειας, ενώ πολλοί από τους επιζώντες αντιμετωπίζουν μόνιμες νευρολογικές βλάβες, όπως επιληψία, διαταραχές ομιλίας ή κινητικά προβλήματα.

Μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό EMBO Molecular Medicine από ερευνητές του EMBL Barcelona αποκαλύπτει τον κρίσιμο ρόλο των περικυττάρων, ειδικών κυττάρων που βρίσκονται κατά μήκος των τοιχωμάτων των τριχοειδών αγγείων του εγκεφάλου. Η έρευνα φέρνει στο φως νέους μηχανισμούς με τους οποίους η ελονοσία προκαλεί βλάβες στον εγκέφαλο και δείχνει πιθανούς τρόπους για την πρόληψη ή την αναστροφή τους.

Τα περικύτταρα και η λειτουργία του αιματοεγκεφαλικού φραγμού

Ο αιματοεγκεφαλικός φραγμός (blood-brain barrier) είναι ένα εξαιρετικά ευαίσθητο σύστημα που προστατεύει τον εγκέφαλο από τοξίνες και παθογόνους μικροοργανισμούς, ενώ επιτρέπει τη διέλευση θρεπτικών ουσιών και οξυγόνου. Τα περικύτταρα αποτελούν βασικό στοιχείο αυτού του φραγμού, διασφαλίζοντας τη σταθερότητα και ακεραιότητα των αιμοφόρων αγγείων.

Η ομαλή λειτουργία του αιματοεγκεφαλικού φραγμού εξαρτάται από ένα μονοπάτι σηματοδότησης, γνωστό ως angiopoietin–Tie, το οποίο ελέγχει τη σταθερότητα των αγγείων. Τα περικύτταρα παράγουν μια ουσία που ονομάζεται angiopoietin-1 (Ang-1), η οποία προστατεύει τα αγγεία από διαρροές και φλεγμονές. Στους ασθενείς με εγκεφαλική ελονοσία, παρατηρείται μια ανισορροπία: υπερπαραγωγή της αποσταθεροποιητικής ουσίας angiopoietin-2 και μειωμένα επίπεδα του προστατευτικού Ang-1.

Ένα τρισδιάστατο μοντέλο εγκεφάλου στο εργαστήριο

Η ομάδα της δρ. Maria Bernabeu δημιούργησε ένα τρισδιάστατο μοντέλο ανθρώπινου αιματοεγκεφαλικού φραγμού “σε τσιπ”, το οποίο προσομοιώνει με ρεαλιστικό τρόπο την αλληλεπίδραση μεταξύ εγκεφαλικών ενδοθηλιακών κυττάρων και περικυττάρων.

Όπως εξηγεί ο Rory Long, μεταδιδακτορικός ερευνητής και κύριος συγγραφέας της μελέτης, «δείξαμε ότι η διατάραξη του κρίσιμου ρόλου των περικυττάρων στην προστασία και αποκατάσταση των αγγείων οδηγεί σε βλάβη του αιματοεγκεφαλικού φραγμού κατά τη διάρκεια της εγκεφαλικής ελονοσίας».

Όταν οι ερευνητές εξέθεσαν το μοντέλο σε παραπροϊόντα του παρασίτου της ελονοσίας, η παραγωγή Ang-1 σταμάτησε, τα αγγεία έγιναν διαρρέοντα και τα ίδια τα περικύτταρα εμφάνισαν σημάδια βλάβης. Όταν προστέθηκε εκ νέου Ang-1, η αγγειακή σταθερότητα αποκαταστάθηκε εν μέρει — αποδεικνύοντας τον καθοριστικό ρόλο του στη διατήρηση του φραγμού.

Νέες θεραπευτικές προοπτικές με το φάρμακο AKB-9778

Αναγνωρίζοντας την ανάγκη για νέες θεραπείες, οι ερευνητές εξέτασαν το φάρμακο AKB-9778, το οποίο ενισχύει τη δραστηριότητα του υποδοχέα Tie-2 και βρίσκεται ήδη σε κλινικές δοκιμές για τη διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, μια σύντομη προθεραπεία του 3D μοντέλου με το AKB-9778 εμπόδισε εν μέρει τα μολυσμένα ερυθρά αιμοσφαίρια να καταστρέψουν την ακεραιότητα των εγκεφαλικών αγγείων. Αυτό υποδεικνύει ότι η αποκατάσταση της λειτουργίας των περικυττάρων και η ενεργοποίηση της οδού Tie-2 μπορεί να αποτελέσουν νέα στρατηγική για την αντιμετώπιση της εγκεφαλικής ελονοσίας.

Η δρ. Bernabeu σημείωσε ότι το νέο βιομηχανικό αγγειακό μοντέλο αποτελεί «μια ρεαλιστική πλατφόρμα για τη δοκιμή επιπλέον θεραπειών», καθώς τα πειράματα σε τρωκτικά συχνά δεν αντικατοπτρίζουν πλήρως την ανθρώπινη φυσιολογία της ελονοσίας.

Προοπτικές για το μέλλον

Η μελέτη αυτή ανοίγει νέους δρόμους στην κατανόηση του πώς το παράσιτο Plasmodium falciparum προκαλεί βλάβες στον εγκέφαλο. Πέρα από τη σημασία της για την ελονοσία, ρίχνει φως στον ευρύτερο ρόλο των περικυττάρων σε ασθένειες που περιλαμβάνουν βλάβη του αιματοεγκεφαλικού φραγμού, όπως η σκλήρυνση κατά πλάκας, η νόσος Alzheimer ή οι ιογενείς εγκεφαλίτιδες.

Οι ερευνητές ελπίζουν ότι η νέα τεχνολογία θα βοηθήσει στον εντοπισμό φαρμάκων που θα προλαμβάνουν ή θα αντιστρέφουν τη βλάβη των περικυττάρων, μειώνοντας έτσι τον κίνδυνο μόνιμων νευρολογικών επιπτώσεων στους ασθενείς.

Όπως τονίζει η δρ. Bernabeu, «η κατανόηση της αλληλεπίδρασης μεταξύ περικυττάρων και ενδοθηλιακών κυττάρων μάς επιτρέπει να επαναπροσδιορίσουμε τη θεραπευτική προσέγγιση απέναντι στην εγκεφαλική ελονοσία και, πιθανώς, σε πολλές άλλες νευρολογικές νόσους».

Η αποκάλυψη αυτής της “κρυφής ζωής” των περικυττάρων δεν είναι απλώς μια επιστημονική πρόοδος· είναι ένα βήμα πιο κοντά στη σωτηρία εκατοντάδων χιλιάδων ζωών που απειλούνται κάθε χρόνο από μια ασθένεια που συνεχίζει να δοκιμάζει τα όρια της ιατρικής γνώσης.

Καρδιακός ρυθμός: Μπορεί να είναι η «κρυφή» απειλή για την υγεία σας

Επιστημονικά Νέα

Στέλλα Στρούβαλη

-

27 Οκτωβρίου 2025 - 05:30

0

Καρδιακός ρυθμός: Μπορεί να είναι η «κρυφή» απειλή για την υγεία σας

Μια πρόσφατη έρευνα του Χάρβαρντ θέτει υπό αμφισβήτηση την καθιερωμένη ιδέα ότι ο αριθμός των καθημερινών βημάτων είναι η καλύτερη ένδειξη για τη σωματική μας υγεία. Αντίθετα, σύμφωνα με τα αποτελέσματα, πιο σημαντικός δείκτης κινδύνου μπορεί να είναι ο καρδιακός ρυθμός και συγκεκριμένα η σχέση μεταξύ του καρδιακού ρυθμού και των βημάτων — ένας συνδυασμός που αντανακλά καλύτερα την καρδιαγγειακή φυσική κατάσταση.

Το νέο μέτρο: DHRPS

Οι ερευνητές δημιούργησαν ένα καινοφανές μέτρο, το DHRPS (Daily Heart Rate Per Step), που υπολογίζει πόσες καρδιακές συσπάσεις (beats) έχουμε κατά μέσο όρο για κάθε βήμα που κάνουμε μέσα στην ημέρα. Με άλλα λόγια, απλά «μετρώ πόσα βήματα έκανα» δεν λέει όλη την αλήθεια — ενώ αν λάβουμε υπόψη και το πόσο «δουλεύει» η καρδιά μας σε σχέση με αυτά τα βήματα, τότε αποκτούμε πολύ πιο ουσιαστική εικόνα της καρδιακής μας απόδοσης.

Η μελέτη διεξήχθη σε σχεδόν 7.000 άτομα με μέση ηλικία περίπου 55 ετών, τα οποία φορούσαν έξυπνες συσκευές (φορτιστές δραστηριότητας) που κατέγραφαν συνεχώς τον καρδιακό τους ρυθμό και τα βήματά τους επί περίπου 5 χρόνια. Τα ευρήματα έδειξαν ότι υψηλότερες τιμές DHRPS — δηλαδή όταν η καρδιά «χτυπάει ψηλά» σε σχέση με τα βήματα — σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο για χρόνιες παθήσεις, όπως διαβήτη τύπου 2, υπέρταση, στεφανιαία νόσο, ακόμη και καρδιακή ανεπάρκεια και εγκεφαλικό.

Πού δείχνει ο δείκτης DHRPS;

Οι ερευνητές κατέταξαν τις τιμές του DHRPS σε τρεις κατηγορίες:

Χαμηλό DHRPS (≤ 0,0081): ανώτερη καρδιαγγειακή φυσική κατάσταση, καθώς η καρδιά χρειάζεται σχετικά λίγα «κτυπήματα» για να υποστηρίξει τα βήματά μας.
Μεσαίο DHRPS (0,0081–0,0147): ενδιάμεσο επίπεδο φυσικής κατάστασης.
Υψηλό DHRPS (≥ 0,0147): συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης χρόνιων ασθενειών.

Με άλλα λόγια, ένα πιο χαμηλό DHRPS δείχνει ότι η καρδιά «λειτουργεί αποδοτικά» σε σχέση με το επίπεδο δραστηριότητας.

Γιατί δεν αρκούν τα βήματα από μόνα τους

Αν και ο στόχος των 10.000 βημάτων ημερησίως έγινε δημοφιλής, η μελέτη του Χάρβαρντ μαζί με άλλες έρευνες υποστηρίζει ότι αυτός ο αριθμός προέρχεται περισσότερο από μάρκετινγκ παρά από ιατρική τεκμηρίωση. Επιπλέον, ο αριθμός των βημάτων δεν καταγράφει την ένταση της άσκησης: ένας γρήγορος περίπατος σε ανηφόρα μπορεί να αυξήσει πολύ περισσότερο τον καρδιακό ρυθμό σε σχέση με έναν αργό, επίπεδο περίπατο, ακόμη και αν ο συνολικός αριθμός βημάτων είναι ίδιος.

Το DHRPS «συλλέγει» πληροφορίες τόσο για την ποσότητα της κίνησης όσο και για την επιβάρυνση που υφίσταται η καρδιά, δείχνοντας πόσο σκληρά «δουλεύει» η καρδιά στο υπόβαθρο της καθημερινής μας δραστηριότητας.

Τι σημαίνουν τα ευρήματα για εμάς

Πιο ολοκληρωμένη εικόνα: Αν φοράτε έξυπνο ρολόι ή fitness band, μπορείτε να υπολογίσετε το DHRPS σας συνδυάζοντας τον μέσο καρδιακό ρυθμό με τον αριθμό βημάτων. Αυτή η απλή αναλογία μπορεί να σας δώσει σημαντικές ενδείξεις για την καρδιακή σας υγεία.
Απλός στόχος, προσαρμοσμένη άσκηση: Αν το DHRPS σας είναι υψηλό, ίσως δεν αρκεί απλώς να «περπατάτε πολύ». Μπορεί να σημαίνει ότι η καρδιά σας καταβάλλει μεγάλη προσπάθεια για τον ίδιο αριθμό βημάτων. Σε αυτή την περίπτωση, η ένταξη καρδιοαναπνευστικής άσκησης, όπως πιο έντονο περπάτημα, τρέξιμο ή προπόνηση αντοχής, μπορεί να βοηθήσει στη βελτίωση της καρδιαγγειακής ικανότητας.
Παρακολούθηση με νόημα: Αν και η έρευνα δείχνει συσχέτιση μεταξύ υψηλού DHRPS και αυξημένου κινδύνου ασθενειών, δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση. Δηλαδή, δεν μπορούμε (ακόμα) να πούμε ότι η βελτίωση του DHRPS οδηγεί απαραίτητα στην πρόληψη των ασθενειών — χρειάζονται περισσότερες μελέτες.

Προσοχή και συμβουλές

Το DHRPS είναι ένα καινούργιο εργαλείο και δεν αντικαθιστά την κλινική αξιολόγηση: δεν είναι διαγνωστικό, αλλά ενδεικτικό.
Αν έχετε προβλήματα υγείας ή παράγοντες κινδύνου (π.χ. οικογενειακό ιστορικό, υψηλή χοληστερίνη, υπέρταση), συμβουλευτείτε καρδιολόγο πριν βάλετε ως στόχο να αλλάξετε δραστικά τις συνήθειές σας στη σωματική δραστηριότητα.
Η πρόληψη παραμένει κρίσιμη: ανεξάρτητα από τον δείκτη DHRPS, η τακτική άσκηση, η ισορροπημένη διατροφή και ο περιορισμός καθιστικής ζωής είναι βασικά βήματα για καλή καρδιακή υγεία.

Αυτή η μελέτη από το Χάρβαρντ μας θυμίζει ότι η καρδιά μας «μιλά» μέσα από τον ρυθμό της — και ότι η παρακολούθηση μόνο των βημάτων μπορεί να μας δίνει μια μερική εικόνα. Με τη νέα μετρική DHRPS, μπορούμε να αποκτήσουμε βαθύτερη κατανόηση του πώς η καρδιά μας «ανταποκρίνεται» στην καθημερινή μας δραστηριότητα, και ίσως να λάβουμε πιο έξυπνα μέτρα για τη μακροχρόνια υγεία μας.

Μια επίμονη λοίμωξη των πνευμόνων εξελίσσεται μέσα στους ασθενείς για χρόνια

Επιστημονικά Νέα

Στέλλα Στρούβαλη

-

26 Οκτωβρίου 2025 - 16:00

0

Μια επίμονη λοίμωξη των πνευμόνων εξελίσσεται μέσα στους ασθενείς για χρόνια

Ερευνητές από το Trinity Translational Medicine Institute (TTMI) και το Irish Mycobacterial Reference Laboratory στο Νοσοκομείο St James έχουν αποκαλύψει πώς το βακτήριο Mycobacterium avium — ένας από τους κύριους παράγοντες σε μια δύσκολα αντιμετωπίσιμη χρόνια πνευμονική λοίμωξη — αλλάζει και προσαρμόζεται μέσα στους ασθενείς κατά τη διάρκεια πολλών ετών ασθένειας.

Τα ευρήματα της ομάδας, που δημοσιεύτηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Genome Medicine, μπορούν να βοηθήσουν τους γιατρούς να κατανοήσουν γιατί οι λοιμώξεις από M. avium επανεμφανίζονται και γιατί τα αντιβιοτικά μερικές φορές αποτυγχάνουν.

Ο κύριος στόχος της έρευνας ήταν να κατανοήσουν οι επιστήμονες πώς το M. avium καταφέρνει να επιβιώνει για χρόνια στους πνεύμονες των ασθενών, ακόμα και κατά τη διάρκεια εκτεταμένων θεραπειών με αντιβιοτικά. Το βακτήριο αυτό προκαλεί έναν τύπο χρόνιας πνευμονικής λοίμωξης που γίνεται όλο και πιο συχνός παγκοσμίως.

Μελετώντας προσεκτικά τον γενετικό κώδικα του βακτηρίου, οι ερευνητές ήθελαν να δουν πώς μεταβάλλεται μέσα στο σώμα και γιατί είναι τόσο δύσκολο να εκριζωθεί. Η αντιμετώπιση της πνευμονικής νόσου από M. avium είναι δύσκολη — οι ασθενείς συχνά χρειάζονται πάνω από 12 μήνες συνδυαστικής θεραπείας με διάφορα αντιβιοτικά, και παρά αυτό η θεραπεία αποτυγχάνει σε έως και το μισό των περιπτώσεων. Πολλοί ασθενείς ξανανοσούν ακόμα και μετά την ολοκλήρωση της θεραπείας.

Η ερευνητική ομάδα χρησιμοποίησε ολόκληρη αλληλουχία γονιδιώματος (whole-genome sequencing) για να αναλύσει σχεδόν 300 δείγματα βακτηρίων από ασθενείς στην Ιρλανδία, το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γερμανία, συμπεριλαμβανομένων 20 Ιρλανδών ασθενών που θεραπεύτηκαν στο Νοσοκομείο St James.

Μελετώντας το DNA αυτών των βακτηρίων σε βάθος χρόνου, οι επιστήμονες παρακολούθησαν πώς το M. avium εξελίσσεται, ανταλλάσσει στελέχη και αναπτύσσει αντοχή ενώ ζει μέσα στους ανθρώπινους πνεύμονες. Διαπιστώθηκε ότι η λοίμωξη συχνά δεν οφείλεται σε ένα μοναδικό μακροχρόνιο στέλεχος, αλλά σε επαναλαμβανόμενες επαναλοιμώξεις με νέα στελέχη, μερικά από τα οποία σχετίζονται στενά με στελέχη που ανιχνεύονται και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, υποδηλώνοντας κοινές περιβαλλοντικές πηγές.

Το βακτήριο αποκτά περίπου μία νέα γενετική αλλαγή ετησίως και, πιο σημαντικό, η ομάδα διαπίστωσε ότι 13 συγκεκριμένα γονίδια εμφάνιζαν σημάδια προσαρμογής στην επίθεση των αντιβιοτικών, του ανοσοποιητικού συστήματος και της χαμηλής περιεκτικότητας σε οξυγόνο.

Ο επικεφαλής συγγραφέας, Δρ. Aaron Walsh, ερευνητής στο Trinity Translational Medicine Institute, δήλωσε: «Η μελέτη μας δείχνει ότι το M. avium μπορεί να εξελίσσεται σε πραγματικό χρόνο μέσα στον πνεύμονα. Η κατανόηση των γονιδίων που βοηθούν το βακτήριο να επιβιώσει μπορεί να μας καθοδηγήσει σε νέες θεραπευτικές στρατηγικές για αυτή την όλο και πιο κοινή και επίμονη λοίμωξη».

Αυτή είναι η πρώτη μελέτη που χρησιμοποιεί ολόκληρη αλληλουχία γονιδιώματος για να παρακολουθήσει τις λοιμώξεις από M. avium μέσα σε ασθενείς για πολλά χρόνια, αποκαλύπτοντας πώς το βακτήριο εξελίσσεται στους πνεύμονες.

Βασικά ευρήματα της μελέτης

Συχνές επαναλοιμώξεις: Πολλοί ασθενείς μολύνθηκαν ξανά με νέα στελέχη, υποδεικνύοντας περιβαλλοντική προέλευση παρά υποτροπή της ίδιας λοίμωξης.
Διεθνείς συνδέσεις: Ορισμένα ιρλανδικά στελέχη ήταν γενετικά σχεδόν ίδια με στελέχη από Ηνωμένο Βασίλειο και Γερμανία.
13 κρίσιμα γονίδια μεταβλήθηκαν: Αυτά τα γονίδια βοηθούν το βακτήριο να αντιμετωπίζει αντιβιοτικά, χαμηλό οξυγόνο ή επίθεση του ανοσοποιητικού συστήματος.
Αντοχή κατά τη διάρκεια της θεραπείας: Παρατηρήθηκαν αλλαγές σε γονίδιο που σχετίζεται με αντοχή στη ριφαμπικίνη σε δύο ασθενείς που λάμβαναν αυτό το φάρμακο.
Νέες γνώσεις για το M. avium: Η θετική επιλογή σε 13 γονίδια δεν είχε αναγνωριστεί προηγουμένως για το βακτήριο.

Η Δρ. Emma Roycroft, Ειδική Επιστήμονας στο Irish Mycobacterial Reference Laboratory, ανέφερε: «Ορισμένα από αυτά τα γονίδια δεν είχαν προηγουμένως συνδεθεί με την επιβίωση του M. avium μέσα στο σώμα. Ένα σχετίζεται με την αντιμετώπιση του οξειδωτικού στρες και ένα άλλο με τη δημιουργία βιοφίλμ».

Η ομάδα σκοπεύει τώρα να:

Δοκιμάσει στο εργαστήριο πώς αυτά τα 13 γονίδια βοηθούν το βακτήριο να επιβιώσει.
Χρησιμοποιήσει αλληλουχία μακρού αναγνώστη για να δει γενετικές αλλαγές που οι μέθοδοι βραχέων αναγνωσμάτων δεν ανιχνεύουν.
Μελετήσει περιβαλλοντικά δείγματα για να εντοπίσει τις πηγές επαναλοιμώξεων.
Επεκτείνει την έρευνα σε άλλες ομάδες ασθενών για να διαπιστώσει αν παρατηρούνται τα ίδια πρότυπα.

Αυτή η μελέτη αποτελεί σημαντικό βήμα στο να κατανοήσουμε μια δύσκολα αντιμετωπίσιμη χρόνιας λοίμωξης και ανοίγει δρόμους για νέες στρατηγικές θεραπείας που μπορούν να σώσουν ζωές.