Σημαντικό μέτρο οικονομικής ανακούφισης για πολίτες και επιχειρήσεις που επλήγησαν από φυσικές καταστροφές ανακοίνωσε το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Συγκεκριμένα, προβλέπεται τριετής απαλλαγή από τον Ενιαίο Φόρο Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝΦΙΑ) για ιδιοκτήτες ακινήτων σε περιοχές που έχουν πληγεί από πυρκαγιές ή άλλες καταστροφές, εφόσον αυτές έχουν επισήμως κηρυχθεί σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Ποιους αφορά η απαλλαγή
Η ρύθμιση ισχύει για όλες τις περιοχές της χώρας που επλήγησαν από πυρκαγιές από τον Ιούνιο 2025 μέχρι σήμερα, με επίσημη απόφαση του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας για κήρυξη σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Στο μέτρο εντάσσεται επίσης ο Δήμος Μαντουδίου – Λίμνης – Αγίας Άννας στη βόρεια Εύβοια, ο οποίος υπέστη σημαντικές ζημιές από σεισμό στις 19 Μαΐου 2025 και κηρύχθηκε σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Νομική βάση και διαδικασία
Η απόφαση στηρίζεται στο άρθρο 10, παράγραφος 4 του Ν. 5219/2025 και αποσκοπεί στην παροχή ουσιαστικής στήριξης στους πληγέντες. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η απαλλαγή:
-
Ισχύει για το φορολογικό έτος κατά το οποίο συνέβη η καταστροφή και για τα δύο επόμενα έτη.
-
Εφαρμόζεται σε κτήρια και οικόπεδα που έχουν χαρακτηριστεί επικινδύνως ετοιμόρροπα, ολοσχερώς κατεστραμμένα ή προσωρινά ακατάλληλα προς χρήση.
-
Προϋποθέτει την έκδοση Πρωτοκόλλου Αυτοψίας ή Δελτίου Επανελέγχου από τη Γενική Γραμματεία Αποκατάστασης Φυσικών Καταστροφών και Κρατικής Αρωγής (ΓΓΑΦΚΚΑ).
Για αγροτεμάχια και κτίσματα που βρίσκονται σε αυτά, απαιτείται βεβαίωση καταστροφής από το αρμόδιο Τμήμα Αγροτικής Ανάπτυξης και Ελέγχων (Τ.Α.Ε.Ε.), βάσει των στοιχείων του ΕΛΓΑ.
Προϋποθέσεις και υποβολή αίτησης
Η απαλλαγή χορηγείται μόνο εφόσον η κυριότητα ή τα εμπράγματα δικαιώματα επί του ακινήτου ανήκουν στον φορολογούμενο κατά τον χρόνο της καταστροφής. Η αίτηση υποβάλλεται στη Φορολογική Διοίκηση το πρώτο έτος και ισχύει αυτόματα για τα δύο επόμενα έτη χωρίς νέα διαδικασία.
Στόχος του μέτρου
Όπως επισημαίνεται από το Υπουργείο, το μέτρο αυτό:
-
Μειώνει το οικονομικό βάρος των πληγέντων, που συχνά καλούνται να καλύψουν άμεσα δαπάνες επισκευής ή αποκατάστασης.
-
Συμβάλλει στην ανασυγκρότηση των πληγεισών περιοχών και την επανεκκίνηση της τοπικής οικονομίας.
-
Στέλνει ένα μήνυμα κοινωνικής αλληλεγγύης και κρατικής στήριξης σε όσους είδαν την περιουσία τους να καταστρέφεται.
Παραδείγματα εφαρμογής
-
Ιδιοκτήτης κατοικίας σε χωριό που καταστράφηκε από πυρκαγιά τον Ιούλιο 2025 και έχει επίσημο πρωτόκολλο αυτοψίας ως «ολoσχερώς κατεστραμμένο», απαλλάσσεται από τον ΕΝΦΙΑ για το 2025, 2026 και 2027.
-
Αγρότης με αγροτεμάχιο που υπέστη ολοκληρωτική ζημιά από πυρκαγιά, με βεβαίωση του Τ.Α.Ε.Ε., δεν θα πληρώσει ΕΝΦΙΑ για τρία έτη.
-
Επιχειρηματίας που έχει τουριστική μονάδα σε περιοχή που κηρύχθηκε σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης λόγω σεισμού, απαλλάσσεται για το ίδιο χρονικό διάστημα.
Οικονομικός και κοινωνικός αντίκτυπος
Η τριετής απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ αναμένεται να προσφέρει ουσιαστική οικονομική ανάσα σε χιλιάδες πολίτες. Παράλληλα, μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο για την ταχύτερη αποκατάσταση των ζημιών και την επιστροφή των κατοίκων στις πληγείσες περιοχές. Σύμφωνα με οικονομικούς αναλυτές, τέτοιου είδους παρεμβάσεις έχουν και μακροπρόθεσμα οφέλη: ενισχύουν την ανθεκτικότητα των τοπικών κοινωνιών, μειώνουν την ερήμωση περιοχών που επλήγησαν και προάγουν την κοινωνική συνοχή.
Επόμενα βήματα
Το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας καλεί τους πολίτες που πληρούν τις προϋποθέσεις να ενημερωθούν άμεσα για τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και να προχωρήσουν στις αιτήσεις τους. Η σχετική διαδικασία αναμένεται να ενεργοποιηθεί εντός των επόμενων εβδομάδων, ώστε η απαλλαγή να ισχύσει ήδη από το τρέχον φορολογικό έτος.
