Η κετογονική δίαιτα (keto diet) έχει κερδίσει τεράστια δημοτικότητα τα τελευταία χρόνια, κυρίως λόγω της γρήγορης απώλειας βάρους που υπόσχεται. Βασίζεται στην πολύ χαμηλή πρόσληψη υδατανθράκων και στην υψηλή κατανάλωση λιπαρών, οδηγώντας τον οργανισμό σε μια μεταβολική κατάσταση που ονομάζεται κέτωση. Παρότι πολλοί τη θεωρούν αποτελεσματική και ασφαλή, έχουν αρχίσει να εκφράζονται ανησυχίες για τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της στην υγεία, και ειδικότερα για το ήπαρ και τον πιθανό κίνδυνο καρκίνου του ήπατος.
Πώς επηρεάζει η κετογονική δίαιτα το ήπαρ
Το ήπαρ παίζει κεντρικό ρόλο στην κετογονική δίαιτα, καθώς είναι υπεύθυνο για την παραγωγή κετονών από τα λιπαρά οξέα. Όταν η δίαιτα εφαρμόζεται για μεγάλο χρονικό διάστημα, το ήπαρ δέχεται αυξημένο μεταβολικό φορτίο. Ορισμένες μελέτες σε πειραματόζωα έχουν δείξει ότι η υπερβολική και παρατεταμένη κατανάλωση κορεσμένων λιπαρών μπορεί να οδηγήσει σε λιπώδη διήθηση του ήπατος (λιπώδες ήπαρ), φλεγμονή και οξειδωτικό στρες. Αυτές οι καταστάσεις θεωρούνται παράγοντες κινδύνου για ηπατική βλάβη και, σε βάθος χρόνου, για πιο σοβαρές παθήσεις.
Υπάρχει σύνδεση με τον καρκίνο του ήπατος;
Ο καρκίνος του ήπατος συνήθως δεν εμφανίζεται ξαφνικά, αλλά αναπτύσσεται πάνω σε έδαφος χρόνιας ηπατικής νόσου, όπως η κίρρωση ή η μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος. Κάποιες επιστημονικές ενδείξεις υποστηρίζουν ότι μια μη ισορροπημένη κετογονική δίαιτα, πλούσια σε επεξεργασμένα λιπαρά και φτωχή σε φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά, μπορεί να επιδεινώσει την ηπατική υγεία. Αν και δεν υπάρχουν ακόμη ισχυρές αποδείξεις ότι η keto diet προκαλεί άμεσα καρκίνο του ήπατος στους ανθρώπους, οι έμμεσοι μηχανισμοί –όπως η χρόνια φλεγμονή και η ηπατική δυσλειτουργία– αποτελούν λόγο προσοχής.
Ποιοι πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί
Άτομα με ήδη υπάρχοντα προβλήματα ήπατος, όπως λιπώδες ήπαρ, ηπατίτιδα ή αυξημένα ηπατικά ένζυμα, θα πρέπει να αποφεύγουν την κετογονική δίαιτα χωρίς ιατρική παρακολούθηση. Επίσης, όσοι ακολουθούν την keto diet για μεγάλο χρονικό διάστημα χωρίς ποιοτικό έλεγχο των λιπαρών και χωρίς επαρκή κατανάλωση λαχανικών, ενδέχεται να αυξάνουν τον κίνδυνο μεταβολικών διαταραχών.
Η κετογονική δίαιτα δεν μπορεί σήμερα να χαρακτηριστεί ως άμεση αιτία καρκίνου του ήπατος. Ωστόσο, η μακροχρόνια και μη σωστά σχεδιασμένη εφαρμογή της ενδέχεται να επιβαρύνει το ήπαρ και να δημιουργήσει συνθήκες που ευνοούν σοβαρές ηπατικές παθήσεις. Όπως κάθε διατροφικό μοντέλο, έτσι και η keto diet απαιτεί μέτρο, ποιότητα τροφών και εξατομικευμένη ιατρική καθοδήγηση, ώστε τα πιθανά οφέλη να μην μετατραπούν σε κινδύνους για την υγεία.
