Πιο περίπλοκη είναι η παχυσαρκία στους ηλικιωμένους απ’ ότι στους νεαρούς ή μεσήλικες ανθρώπους, καθώς υπάρχουν στοιχεία που υποδεικνύουν ότι σ’ αυτή την ηλικιακή ομάδα τα παραπάνω κιλά δεν εγκυμονούν κινδύνους στον ίδιο βαθμό όπως στους νεαρότερους. Σύμφωνα με το παράδοξο της παχυσαρκίας, όπως ονομάζεται το φαινόμενο, το βέλτιστο βάρος όσον αφορά την επιβίωση αυξάνεται με την πάροδο του χρόνου. Εκεί που η νόσος περιορίζει το προσδόκιμο ζωής των παχύσαρκων μεσηλίκων, οι ηλικιωμένοι υπέρβαροι ή ελαφρώς παχύσαρκοι έχουν λιγότερες πιθανότητες θανάτου από καρδιαγγειακές νόσους.
Ο Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) είναι ανεπαρκής τρόπος προσδιορισμού της παχυσαρκίας, ιδιαίτερα στις ηλικίες άνω των 65 ετών. Και ο λόγος είναι η προοδευτική απώλεια της μυϊκής μάζας με την πάροδο του χρόνου με την ταυτόχρονη αύξηση και ανακατανομή του λιπώδους ιστού, δηλαδή η σαρκοπενική παχυσαρκία. Μπορεί λοιπόν ο ηλικιωμένος να έχει έναν ΔΜΣ που δείχνει φυσιολογικός, αλλά στην ουσία όταν μετρηθεί η περίμετρος της μέσης να διαγνωσθεί ως υπέρβαρος. Επίσης, στατιστικά δείχνουν ότι οι άνθρωποι που είναι επιρρεπείς στις αρνητικές επιπτώσεις της παχυσαρκίας πεθαίνουν νωρίτερα, ενώ όσοι επιβιώνουν μέχρι τα γηρατειά μπορεί να είναι ανθεκτικοί στις επιδράσεις της παχυσαρκίας, το οποίο θα μπορούσε να εξηγήσει γιατί το ποσοστό θνησιμότητας φαίνεται να επηρεάζεται από τον ΔΜΣ στον πληθυσμό των ηλικιωμένων.
Η σχέση ΔΜΣ και θανάτου περιπλέκεται ακόμα περισσότερο αν ληφθεί υπόψη ότι, απώλεια βάρους θα μπορούσε να προκληθεί από την ύπαρξη ασθενειών, όπως ο καρκίνος αλλά και από το κάπνισμα. Στους άνω των 80 ετών ηλικιωμένους η σχέση μεταξύ ΔΜΣ και κινδύνου θανάτου δεν είναι τόσο ισχυρή, επειδή στα άτομα με χαμηλό ΔΜΣ δεν περιλαμβάνονται μόνο όσοι δεν έχουν μεγάλο ποσοστό λίπους και είναι σωματικά δραστήριοι, αλλά και όσοι έχασαν βάρος λόγω ασθενειών ή καπνίσματος.
Τα παραπάνω δεν πρέπει να παρερμηνευθούν και να θεωρηθεί ότι η παχυσαρκία δεν προκαλεί προβλήματα υγείας στα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας. Μελέτη έχει δείξει ότι ο μεγαλύτερος ΔΜΣ σχετίζεται με υψηλότερο ποσοστό θανάτου από όλες τις αιτίες συμπεριλαμβανομένων των καρδιαγγειακών νοσημάτων και στα δύο φύλα έως την ηλικία των 75, αλλά και ότι ο σχετιζόμενος με μεγαλύτερο ΔΜΣ κίνδυνος θανάτου μειώνεται με την ηλικία. Τα συνολικά στοιχεία που δείχνουν ότι όντας μετρίως υπέρβαρος μπορεί να αποτελεί πλεονέκτημα επιβίωσης στον πληθυσμό των ηλικιωμένων, αλλά ένας ΔΜΣ > 30 συνεχίζει να συνδέεται με πολλούς κινδύνους για την υγεία σε αυτή την ηλικιακή ομάδα.
