Η θυρεοειδίτιδα Hashimoto είναι η συχνότερη αιτία υποθυρεοειδισμού στις ανεπτυγμένες χώρες και επηρεάζει εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως, με τις γυναίκες να εμφανίζουν τη νόσο πολύ συχνότερα από τους άνδρες. Ένα από τα πρώτα ερωτήματα που θέτουν οι ασθενείς μετά τη διάγνωση είναι αν η Hashimoto ευθύνεται για την αύξηση του σωματικού βάρους και πόσα κιλά μπορεί να πάρει κανείς εξαιτίας της. Η απάντηση δεν είναι τόσο απλή όσο πιστεύουν πολλοί.
Πόσα κιλά προκαλεί η Hashimoto;
Η ίδια η θυρεοειδίτιδα Hashimoto δεν προκαλεί απαραίτητα αύξηση βάρους. Η αύξηση σχετίζεται κυρίως με τον υποθυρεοειδισμό που μπορεί να προκαλέσει, δηλαδή όταν ο θυρεοειδής αδένας δεν παράγει αρκετές θυρεοειδικές ορμόνες.
Σύμφωνα με επιστημονικά δεδομένα, όταν ο υποθυρεοειδισμός είναι αθεράπευτος, η αύξηση βάρους είναι συνήθως μέτρια, περίπου 2 έως 5 κιλά. Ένα μέρος αυτής της αύξησης δεν οφείλεται σε λίπος αλλά στην κατακράτηση υγρών που προκαλεί η μειωμένη λειτουργία του θυρεοειδούς.
Εάν κάποιος έχει πάρει πολύ περισσότερα κιλά, για παράδειγμα 10, 15 ή 20, συνήθως υπάρχουν και άλλοι παράγοντες που συμβάλλουν, όπως η αυξημένη πρόσληψη θερμίδων, η μειωμένη σωματική δραστηριότητα, η ηλικία, οι ορμονικές αλλαγές ή άλλες παθήσεις.
Γιατί δυσκολεύει η απώλεια βάρους;
Οι θυρεοειδικές ορμόνες επηρεάζουν τον βασικό μεταβολικό ρυθμό. Όταν τα επίπεδά τους είναι χαμηλά, ο οργανισμός καταναλώνει λιγότερη ενέργεια σε κατάσταση ηρεμίας.
Παράλληλα, πολλά άτομα με Hashimoto αναφέρουν έντονη κόπωση, υπνηλία και μειωμένη διάθεση για άσκηση, γεγονός που μπορεί να περιορίσει τη φυσική δραστηριότητα. Επιπλέον, ορισμένοι εμφανίζουν αυξημένη όρεξη ή συναισθηματική υπερφαγία, ειδικά όταν συνυπάρχει άγχος ή κατάθλιψη.
Με τη σωστή θεραπεία με λεβοθυροξίνη και την επαναφορά των θυρεοειδικών ορμονών σε φυσιολογικά επίπεδα, ο μεταβολισμός βελτιώνεται, όμως η απώλεια βάρους εξακολουθεί να απαιτεί ισορροπημένη διατροφή και άσκηση.
Τι πρέπει να προσέχουν στη διατροφή τους;
Δεν υπάρχει ειδική «δίαιτα Hashimoto» που να θεραπεύει τη νόσο. Ωστόσο, μια υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή μπορεί να συμβάλει στη συνολική υγεία και στη διατήρηση φυσιολογικού σωματικού βάρους.
Οι ειδικοί προτείνουν:
Άφθονα λαχανικά και φρούτα, που προσφέρουν βιταμίνες, μέταλλα και αντιοξειδωτικές ουσίες.
Πηγές άπαχης πρωτεΐνης, όπως ψάρι, κοτόπουλο, όσπρια και αυγά, οι οποίες συμβάλλουν στη διατήρηση της μυϊκής μάζας και προσφέρουν μεγαλύτερο αίσθημα κορεσμού.
Προϊόντα ολικής άλεσης, αντί για επεξεργασμένους υδατάνθρακες, ώστε να διατηρούνται πιο σταθερά τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
Υγιεινά λιπαρά, όπως ελαιόλαδο, ξηροί καρποί και λιπαρά ψάρια, που αποτελούν βασικά στοιχεία της μεσογειακής διατροφής.
Χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή ορισμένα θρεπτικά συστατικά
Ορισμένα μικροθρεπτικά συστατικά είναι σημαντικά για τη φυσιολογική λειτουργία του θυρεοειδούς.
Το ιώδιο είναι απαραίτητο για την παραγωγή θυρεοειδικών ορμονών. Ωστόσο, η υπερβολική πρόσληψη μέσω συμπληρωμάτων μπορεί να επιδεινώσει την αυτοάνοση διαδικασία σε ορισμένα άτομα. Για τον λόγο αυτό, δεν συνιστάται η λήψη συμπληρωμάτων ιωδίου χωρίς ιατρική σύσταση.
Το σελήνιο συμμετέχει στον μεταβολισμό των θυρεοειδικών ορμονών. Αν και ορισμένες μελέτες δείχνουν πιθανά οφέλη σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, η χορήγησή του πρέπει να γίνεται μόνο μετά από αξιολόγηση από τον θεράποντα ιατρό.
Επιπλέον, αρκετοί ασθενείς εμφανίζουν χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D, σιδήρου ή βιταμίνης Β12, γι’ αυτό είναι σημαντικό να γίνεται εργαστηριακός έλεγχος όταν υπάρχουν σχετικές ενδείξεις.
Τι γίνεται με τη γλουτένη;
Η αποφυγή της γλουτένης έχει γίνει ιδιαίτερα δημοφιλής μεταξύ των ατόμων με Hashimoto. Ωστόσο, οι επιστημονικές οδηγίες δεν συστήνουν δίαιτα χωρίς γλουτένη για όλους τους ασθενείς.
Η αποφυγή της είναι απαραίτητη μόνο όταν συνυπάρχει κοιλιοκάκη ή υπάρχει ιατρική διάγνωση ευαισθησίας στη γλουτένη. Διαφορετικά, ο αποκλεισμός ολόκληρων ομάδων τροφίμων μπορεί να οδηγήσει σε διατροφικές ελλείψεις χωρίς αποδεδειγμένο όφελος.
Μην ξεχνάτε τη σωστή λήψη της αγωγής
Η λεβοθυροξίνη απορροφάται καλύτερα όταν λαμβάνεται με άδειο στομάχι, συνήθως 30 έως 60 λεπτά πριν από το πρωινό. Συμπληρώματα ασβεστίου, σιδήρου και ορισμένα τρόφιμα μπορούν να μειώσουν την απορρόφησή της, γι’ αυτό καλό είναι να λαμβάνονται αρκετές ώρες αργότερα, σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού ή του φαρμακοποιού.
Η ισορροπία είναι το «κλειδί»
Η Hashimoto δεν σημαίνει ότι η αύξηση βάρους είναι αναπόφευκτη ούτε ότι η απώλεια κιλών είναι αδύνατη. Με σωστή φαρμακευτική αγωγή, τακτική παρακολούθηση του θυρεοειδούς, ισορροπημένη διατροφή, τακτική σωματική άσκηση και επαρκή ύπνο, οι περισσότεροι άνθρωποι μπορούν να διατηρήσουν ένα υγιές βάρος και καλή ποιότητα ζωής.
Το σημαντικότερο είναι να αποφεύγονται οι ακραίες δίαιτες και τα συμπληρώματα που υπόσχονται «θεραπεία» της Hashimoto χωρίς επιστημονική τεκμηρίωση. Η εξατομικευμένη καθοδήγηση από ενδοκρινολόγο και διαιτολόγο παραμένει η ασφαλέστερη και αποτελεσματικότερη προσέγγιση για τη μακροχρόνια διαχείριση της νόσου.
